Έργο του Αλέξανδρου Βασμουλάκη στου Ψυρρή (AP Photo/Dimitri Messinis)

«Δημόσια Τέχνη, Δημόσια Σφαίρα»: Από το μνημείο στο graffiti και στην ψηφιακή δημιουργία

Ένα βιβλίο αποπειράται να καλύψει τόσο την  τέχνη των μνημείων όσο και τα νέα πεδία της δημόσιας τέχνης των κοινοτήτων.

Σε μια συγκυρία με έντονη κοινωνική κινητικότητα,  με την πανδημία σε ύφεση αλλά με μια ενεργειακή κρίση να φαίνεται στο βάθος και έναν πόλεμο να σκιάζει την Ευρώπη, το θέμα της τέχνης στο δημόσιο χώρο έχει τη δική του σημασία.

Το βιβλίο Δημόσια Τέχνη, Δημόσια Σφαίρα που επιμελήθηκε η αναπληρώτρια καθηγήτρια της Σχολής Καλών Τεχνών του Πανεπιστήμιου Δυτικής Μακεδονίας Αγγελική Αυγητίδου, αποτελεί μια ενδιαφέρουσα συλλογική προσέγγιση πάνω στο θέμα της τέχνης στον δημόσιο χώρο. Κυκλοφόρησε τον Ιούλιο του 2021, από τις εκδόσεις  University Studio Press κι έρχεται να προστεθεί στην σχετικά ελλειμματική ελληνική βιβλιογραφία πάνω σ΄ αυτό το θέμα, ως εκ τούτου αποτελεί μια πολύ χρήσιμη συνεισφορά στο αντικείμενο. Το βιβλίο αποπειράται να καλύψει τόσο την  τέχνη των μνημείων όσο και τα νέα πεδία της δημόσιας τέχνης των κοινοτήτων όπως και τα νέα καλλιτεχνικά μέσα κι εκφάνσεις της δημόσιας τέχνης. Θέτει επίσης και το ζήτημα του περιορισμού του δημόσιου χώρου προς όφελος του ιδιωτικού.

Στο συλλογικό αυτό πόνημα, οι συγγραφείς Κωνσταντίνος Βασιλείου, Δήμητρα Χατζησάββα κι η Ευφροσύνη Τσακίρη καταγράφουν τις θεωρητικές απόψεις τους για τον προσδιορισμό της σχέσης δημόσιου χώρου και πόλης.

Η Χάρις Κανελλοπούλου, ο Παναγιώτης Μπίκας κι ο Θανάσης Μουτσόπουλος ασχολούνται με τα είδη της δημόσιας τέχνης που συναντάμε στην Ελλάδα, την γλυπτική αλλά και τα graffiti. Η έρευνα του Μουτσόπουλου είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα καθώς έχει ασχοληθεί και άλλοτε με το θέμα της δημόσιας τέχνης στο συλλογικό συγγραφικό έργο: Η τέχνη των δρόμων του κόσμου, που εκδόθηκε το 2017. Η ενότητα αυτή πραγματεύεται την τέχνη στην πόλη ως μνήμη κι Ιστορία. Οι συγγραφείς χρησιμοποιούν παραδείγματα έργων δημόσιου χώρου που προκάλεσαν συζητήσεις στο κοινό.

Στην επόμενη ενότητα σχολιάζεται θεωρητικά αλλά και με παραδείγματα η νέα δημόσια τέχνη. Η Εύα Φωτιάδη πραγματεύεται εκτενώς την έννοια των κοινοτικών projects και αναφέρεται ειδικά στο έργο της Μαρίας Παπαδημητρίου το οποίο αναλύει. Η Ελπίδα Καραμπά εστιάζει στην κατανόηση των μεθόδων και των μέσων άσκησης πολιτικής τέχνης παραθέτοντας παραδείγματα φεμινιστικών πρακτικών. Ο Κώστας Ντάφλος κάνει ενδιαφέροντα θεωρητικά σχόλια πάνω στην σχέση φυσικού και ψηφιακού δημόσιου χώρου.

Η τελευταία ενότητα είναι πιο θεωρητική. Ο Βασίλης Ψαρράς στην πολύ ενδιαφέρουσα μελέτη του που ασχολείται και με την διαδραστικότητα σχολιάζει τον τρόπο με τον οποίο «το υλικό, το εικονικό, το ψηφιακό, το τοπικό και το παγκόσμιο συναντιούνται στην σύγχρονη «παντοπική εμπειρία ποικίλων χρονικοτήτων», όπως ενημερώνει η επιμελήτρια του βιβλίου. Η Μαρία Κονομή ασχολείται με τις performances της Μαίρη Ζυγούρη και της Γεωργίας Σαγρή. Τέλος ο Πάνος Κούρος εξηγεί τις έννοιες του «αντι-μνημείου» και της «επιτελεστικής αρχειοθέτησης» με αρκετές θεωρητικές αναφορές στην σύγχρονη βιβλιογραφία.

Σε γενικές γραμμές το βιβλίο δείχνει ενδιαφέρον, ειδικά σε θεωρητικό πεδίο, καθώς καταγράφει και αναλύει έργα της  νεοελληνικής δημόσιας Τέχνης αλλά και διεθνή έργα που δεν είχαν σχολιαστεί επαρκώς από την Ελληνική βιβλιογραφία.

 

Ακούστε επίσης την σειρά podcast του The Art Newspaper Greece για την τέχνη στον δημόσιο χώρο. Στο τελευταίο επεισόδιο η Συραγώ Τσιάρα, Αναπληρώτρια Διευθύντρια του MOMus-Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στη Θεσσαλονίκη και Διευθύντρια της Μπιενάλε Θεσσαλονίκης, συνομιλεί με τον Βασίλη Ντούπα για το πώς η τέχνη στον δημόσιο χώρο ενεργοποιείται μέσα από τις δεδομένες κοινωνικές συνθήκες. Βρείτε το εδώ.

 

TAGS
Art For Tomorrow,16-20 June