«ΤΙΤΑΝΙΑ» του Βασίλη Καρακατσάνη στην Genesis

Μια σειρά από έργα που έχουν την μελαγχολία του ατελείωτου ταξιδιού αλλά και την χαρά της προσδοκίας και του στόχου.

Η απόσταση του χρόνου που συνήθως λειτουργεί στην μνήμη αφαιρετικά και επιλεκτικά θα μπορούσε στην οπτική εκδοχή της, να μοιάζει με την εικόνα του κόσμου από ψηλά, από μία θέα που συγκρατεί το σύνολο, την εντύπωση, και αφαιρεί τα επιμέρους. Αυτή είναι η θέα και από ένα αεροπλάνο, είναι η απόσταση είναι και η αίσθηση της διαφυγής που δίνει το ταξίδι. Στα ζωγραφικά έργα του Βασίλη Καρακατσάνη που εκτίθενται στην ατομική του έκθεση με τίτλο «ΤΙΝΑΝΙΑ» (σε επιμέλεια Λουίζας Καραπιδάκη) στην γκαλερί Genesis, η απόσταση αυτή μπερδεύεται, γίνεται σχετική, το κοντινό και το μακρινό συναντώνται, κάπως όπως συμβαίνει στα όνειρα όταν οι κλίμακες είναι παράλογες και ο θεατής είναι ταυτόχρονα και πρωταγωνιστής.

Στημένα ώστε να δημιουργούν ένα «ταξίδι σε ταξίδια», σε πραγματικούς προορισμούς στους οποίους είτε έχει ζήσει ο καλλιτέχνης είτε έχει επισκεφθεί και συγκρατήσει για κάποιον ιδιαίτερο λόγο, οι περίπου ίδιων διαστάσεων και στυλιστικά ομοιόμορφοι πίνακες δημιουργούν ένα θελκτικό και φωτεινό (λόγω της χρωματικής παλέτας) περιβάλλον και συνθέτουν, μεταξύ άλλων μία ενδιαφέρουσα αμφισημία γύρω από την οπτική της θέασης. Παρότι δεν υπάρχει απεικόνιση του ανθρώπου, το ανθρώπινο στοιχείο είναι έντονο. Το ποιος κοιτάζει ποιον αλλά και ο τόπος ως ανθρώπινη κατοίκηση που έχει και αυτός «μάτια» και μάς βλέπει που τον βλέπουμε εναλλάσσονται.

Όλες οι οπτικές είναι ισοδύναμες: το αεροπλάνο είναι περαστικό και η ματιά δεν μπορεί να είναι παρά φευγαλεία. Όμως το αεροπλάνο περνά μέσα στην πόλη ανάμεσα στα κτίρια, συχνότερα μάλιστα, με μία πιο προσεκτική ματιά, ο θεατής ο αντιλαμβάνεται ότι το έργο «καδράρεται» μέσα σε κάποιο μπαλκόνι, είναι μέσα και έξω από τον ιδιωτικό χώρο. Ο θεατής είναι ο ταξιδιώτης στο αεροπλάνο, είναι και ο κάτοικος της πόλης, είναι ο ζωγράφος που βλέπει τις μνήμες του από κοντά και μακριά, χρονικά και χωρικά, ο θεατής που συνειδητοποιεί το προφανές που όμως συχνά αγνοεί: ότι κάθε κοίταγμα είναι ένα πλέξιμο προσωπικής ιστορίας και ιστορίας μιας πόλης και μιας ιστορικής περιόδου. Αυτή η σχέση με το άλλο, με το έξω είναι μία αναζήτηση για μία «εστία» και το ταξίδι είναι αυτή η διαρκής αναζήτηση. Με αυτή την έννοια, τα έργα του Βασίλη Καρακατσάνη έχουν την μελαγχολία του ατελείωτου ταξιδιού αλλά και την χαρά της προσδοκίας και του στόχου. Εκπέμπουν μία παιδικότητα αλλά και την αποδοχή που έρχεται με την ωριμότητα, είναι η οπτική ενός παιδιού, είναι το φίλτρο της νοσταλγίας. Το  ρετρό τύπου αεροπλάνο και η ανθρώπινη κλίμακα των πόλεων με τα κτίρια και τα μπαλκόνια συμβάλλουν σε αυτό το αίσθημα ενώ τα ζωντανά χρώματα και το γεγονός ότι με εξαίρεση τους δύο μεγάλους πίνακες της έκθεσης, το φως στους τόπους που απεικονίζονται είναι πρωινό, μεταφέρουν μία μεσογειακότητα και αίσθηση ανθρώπινου μέτρου.

Το παιχνίδι με τις κλίμακες, το μέσα και το έξω, με το συλλογικό και το προσωπικό, την τουριστική, τυποποιημένη, καρτ ποσταλική αισθητική και την παρατήρηση που προσφέρει η ζωγραφική είτε ως πράξη είτε ως αντικείμενο θέασης, την πραγματικότητα και την ανάμνηση της παραλλάσσεται διαρκώς.

Το ίδιο συμβαίνει και με την οπτική της θέασης, χρονική ή χωρική αλλά και την σχέση του τί μας ορίζει και τί ορίζουμε. Κάπως σαν ένα άλμπουμ αναμνήσεων ή τα χαρτιά μίας τράπουλας, οι πίνακες της ταξιδιωτικής αυτής ιστορίας είναι μία αφήγηση που ανασυντίθεται κάθε φορά από τον «αναγνώστη» της. Από την άλλη, όπως και η τράπουλα έχει το στοιχείο της τύχης, του αναπόφευκτου. Οι μνήμες μας ορίζουν και τις ορίζουμε, ο χρόνος είναι σχετικός αλλά και απόλυτος.

Χωρίς να διεκδικούν την πρωτοτυπία, οι πίνακες του Καρακατσάνη, ξετυλίγουν αυτές τις έννοιες μέσα από την ζωγραφική. Αναδεικνύουν επίσης, πέρα από την αφήγηση, την ίδια την ζωγραφική ενώ μέσα από την επανάληψη (θεματολογικά και στυλιστικά) προβάλλουν την παρατήρηση, την διάρκεια και την ρευστή σχέση μας με τον χρόνο. Χωρίς περιστροφές, με καθαρή και ειλικρινή ματιά τα ταξίδια με το «ΤΙΤΑΝΙΑ» χαράζουν στοχαστικές και ευχάριστες διαδρομές στον χρόνο.

 

Gallery Genesis, Χάρητος 35, Κολωνάκι, έως 28 Μαΐου

 

 

TAGS
Art For Tomorrow,16-20 June