Αναστασία Ορφανίδου ΠΑΡΑΧΩΡΗΣΗ ΒΟΝΗΑΜS

Αναστασία Ορφανίδου: Βιώνοντας την αναζωπύρωση του ενδιαφέροντος για νέες αγορές

Πού απευθύνεται το Greek Sale του Bonhams; Οι πελάτες σας είναι Έλληνες της Διασποράς ή ξένοι που ενδιαφέρονται για ελληνική τέχνη;
O οίκος Bonhams είναι ένας διεθνής οίκος με γραφεία και πελατολόγιο που επεκτείνονται σε όλο τον κόσμο. Κατά συνέπεια, οι δημοπρασίες μας απευθύνονται σε όλους τους φιλότεχνους του εσωτερικού́ αλλά και του εξωτερικού. Οι πελάτες του Greek Sale είναι κυρίως Έλληνες συλλέκτες και Έλληνες της Διασποράς. Τα τελευταία χρόνια παρατηρούμε μια αύξηση του ενδιαφέροντος από ξένους συλλέκτες χωρίς κάποια άμεση σύνδεση με τη χώρα μας, οι οποίοι ανακαλύπτουν και εκτιμούν το ζωγραφικό έργο των Ελλήνων καλλιτεχνών.

Γενικά, θα λέγατε ότι υπάρχει ενδιαφέρον στην αγορά για Έλληνες δημιουργούς; Ποια περίοδος ελκύει περισσότερο τους συλλέκτες;
Το γεγονός ότι τα Greek Sales του Bonhams πραγματοποιούνται επί 19 συναπτά έτη είναι μια τρανταχτή́ απόδειξη του ενδιαφέροντος που επικρατεί́ για τους Έλληνες δημιουργούς. Μοναδικό́ χαρακτηριστικό́ των δημοπρασιών μας είναι το καλλιτεχνικό τους εύρος, το οποίο περιλαμβάνει έργα από καλλιτέχνες του 19ου αιώνα, μοντέρνους αλλά και σύγχρονους, εν ζωή́, ζωγράφους και γλύπτες, καλύπτοντας έτσι όλο το φάσμα των προτιμήσεων των αγοραστών μας. Εξετάζοντας, όμως, τις τελευταίες τάσεις της αγοράς, το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στους καλλιτέχνες της γενιάς του ’30, όπως ο Γιάννης Τσαρούχης, ο Γιάννης Μόραλης, ο Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας και ο Νίκος Εγγονόπουλος.

Πιστεύετε πως η επέτειος των 200 χρόνων από την Επανάσταση φέτος μπορεί να αναζωπυρώσει το ενδιαφέρον των συλλεκτών για τους Έλληνες εικαστικούς;
Θεωρώ πως η επέτειος των 200 χρόνων μπορεί να λειτουργήσει ως επισήμανση του εικαστικού πλούτου της σύγχρονης Ελλάδας. Η τέχνη αποτέλεσε μέσο ανασυγκρότησης της εθνικής συνείδησης και έπαιξε σημαντικό́ ρόλο, αποτυπώνοντας ηρωικές σκηνές της ελληνικής ιστορίας. Πίνακες καλλιτεχνών όπως του Νικηφόρου Λύτρα, του Νικόλαου Γύζη, του Θεόδωρου Ράλλη και του Θεόφιλου Χατζημιχαήλ με θέμα την ελληνική́ Επανάσταση ξυπνούν αισθήματα πατριωτισμού́ και υπερηφάνειας, συστατικά́ που συνθέτουν την εθνική́ μας ταυτότητα. Κατ’ επέκταση, οι καλλιτέχνες που έχουν ασχοληθεί́ με αυτή́ τη θεματική́ θα εξεταστούν με νέα οπτική́ και αυξημένο ενδιαφέρον.

Έχουν υπάρξει περιπτώσεις που οι προβλέψεις σας δεν υπήρξαν ακριβείς; Αναφέρετέ μας μια περίπτωση που η τελική τιμή πώλησης ξεπέρασε κατά πολύ την τιμή εκτίμησης.
Οι εκτιμήσεις μιας δημοπρασίας είναι ένας οδηγός, μια κατεύθυνση με βάση τα δεδομένα της αγοράς σε συγκεκριμένη χρονική περίοδο. Παρόλα αυτά, δεν μπορούμε να υπολογίσουμε εκ των προτέρων το αγοραστικό ενδιαφέρον για κάθε έργο. Μια πολύ ευχάριστη έκπληξη ήταν το έργο του Νίκου Εγγονόπουλου, Ομηρική σκηνή: Επεισόδιο από τον Τρωικό Πόλεμο, που δημοπρατήθηκε τον Μάιο του 2020 και, παρά την αρχική εκτίμηση των 120.000 – 200.000 λιρών, άγγιξε ως τελική τιμή πώλησης τις 682.750 λίρες!

Γιατί το Greek Sale του οίκου δεν περιλαμβάνει σύγχρονους Έλληνες εικαστικούς;
Αντιθέτως· οι δημοπρασίες μας συμπεριλαμβάνουν σύγχρονους καλλιτέχνες που έχουν όμως διανύσει μια επιτυχημένη πορεία στο χώρο της τέχνης. Συγκεκριμένα, κάποιοι από αυτούς είναι ο Απόστολος Γεωργίου, ο Χρήστος Μποκόρος, ο Μάκης Θεοφυλακτόπουλος καθώς και ο πρόσφατα εκλιπών Παύλος Σάμιος. Καθώς η ελληνική αγορά είναι μικρή και συγκεκριμένη, είναι σημαντικό να διατηρούνται οι ισορροπίες μεταξύ της δευτερογενούς και της πρωτογενούς αγοράς, όσον αφορά τους νέους καλλιτέχνες. Είναι απαραίτητο πριν την εισαγωγή ενός καλλιτέχνη στη δευτερογενή αγορά και τη μεταπώληση έργων τέχνης να έχει προηγηθεί ο χρόνος για την επαγγελματική του καταξίωση και αναγνώριση από το αγοραστικό κοινό της πρωτογενούς αγοράς. Αναγνωρίζουμε πως η ελληνική αγορά δεν μπορεί να συγκριθεί με αυτή του εξωτερικού. Το αγοραστικό κοινό είναι πολύ διαφορετικό και αναλογικά μικρότερο.

Θεωρείτε ότι με την πανδημία οι συλλέκτες έχουν γίνει πλέον πιο συντηρητικοί στις αποφάσεις τους;
Κάνοντας μια ανασκόπηση στις παγκόσμιες αλλά και στις ελληνικές δημοπρασίες του περασμένου χρόνου, με έκπληξη παρατηρήσαμε πως μέσα στη στατικότητα της πανδημίας αναζωπυρώθηκε το ενδιαφέρον των συλλεκτών για νέες αγορές. Παράλληλα, λόγω της αδυναμίας των ενδιαφερόμενων να δουν και να εξετάσουν τα έργα από κοντά, οι υποψήφιοι αγοραστές αναζητούν πολύ περισσότερες πληροφορίες, λειτουργούν με σχολαστικότητα και παρακολουθούν στενά όλα τα βήματα της δημοπρασίας.

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στο τ.254 των Νέων της Τέχνης